Kiralık araçta çocuk koltuğu: Kural, seçim ve yol planı
Çocuk koltuğu hangi boy ve kiloda zorunlu, çocuk ön koltuğa kaç yaşında oturabilir, kiralık araçta koltuğu kim sağlar? Kurallar ve Gaziantep çıkışlı yolculuk planı.
Çocuk bağlama sistemi, boyu 150 santimetreden kısa ve ağırlığı 36 kilogramın altındaki çocuklar için zorunlu. Sürücü yanındaki ön koltukta 10 yaşından küçük çocuk taşınamıyor. Kiralık araçta bu kuralları uygulamanın yolu ise tek bir adımdan geçiyor: koltuğu rezervasyon sırasında konuşmak.
Çocuk koltuğu ne zaman zorunlu?
Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 150'nci maddesi çocuğun yaşına değil, ölçüsüne bakıyor. Ölçüt boy ve kilo; yaş yalnızca iki noktada devreye giriyor. Kural kendi aracınızda da kiralık araçta da aynı, çünkü yönetmelik aracın kime ait olduğunu değil sınıfını esas alıyor.
| Çocuğun durumu | Ne gerekiyor | Nerede oturur |
|---|---|---|
| Üç yaşın altında | Çocuk bağlama sistemi olmadan taşınamaz | Arka koltuk |
| 150 cm'den kısa ve 36 kg'ın altında | Ağırlığına uygun çocuk bağlama sistemi | Arka koltuk |
| 135 cm'den uzun | Koltuk yerine emniyet kemeri kullanabilir | Ön koltuk hariç diğer koltuklar |
| 10 yaşından küçük | Yaşına ve ölçüsüne uygun düzenek | Sürücü yanına oturamaz |
Tabloda dikkat çeken nokta şu: 135 ile 150 santimetre arasındaki bir çocuk için iki hüküm birden geçerli olabiliyor. Bu aralıkta çocuğun kilosu 36 kilogramın altındaysa ağırlığına uygun bir düzenek kullanmak gerekiyor; kemer tek başına yeterli sayılmıyor. Emin değilseniz çocuğu tartıp ölçmek, tahmin etmekten daha sağlıklı.
Ön koltuk neden çocuğun yeri değil?
Emniyet Genel Müdürlüğü Trafik Başkanlığı'nın uyarısı açık: hava yastığı ön koltukta oturan çocuklar için ölümcül risk taşıyor. Hava yastığı bir yetişkinin göğüs hizasına göre tasarlandığı için açıldığı anda çocuğun başına ya da boynuna geliyor. Aynı kurumun paylaştığı veriye göre çocukların arka koltukta oturması, araçta hava yastığı olsun ya da olmasın yüzde 29 daha güvenli. Bu yüzden 12 yaşın altındaki çocuklar için arka koltuk öneriliyor; 10 yaş sınırı ise zaten yasal bir yasak.
Kiralık araçta koltuğu kim sağlar?
İki seçenek var: koltuğu kiralama şirketinden talep etmek ya da kendi koltuğunuzu getirmek. İremtur'da çocuk koltuğu ek hizmet olarak talep edilebiliyor; uygunluk ve ücretlendirme rezervasyon sırasında netleşiyor. Bunu yola çıkmadan bir gün önce değil, aracı ayırtırken konuşun. Çocuğun yaşını, boyunu ve kilosunu paylaşırsanız hangi ölçüde bir düzenek gerektiği baştan belli olur. Kiralamanın diğer şartlarını araç kiralama şartları yazımızda topladık.
Bebek koltuğu, çocuk koltuğu, yükseltici: Hangisi?
Emniyet Genel Müdürlüğü koltukları kabaca üç gruba ayırıyor: bebekler için olan, küçük çocuklar için olan ve okul çağındaki çocuklar için olan. Seçimi belirleyen şey yaş değil, çocuğun boyu ve kilosu; bu yüzden aynı yaştaki iki çocuk farklı düzenek kullanabiliyor. Bebek koltuğu arkaya dönük bağlanır ve kaza anında darbeyi bebeğin sırtına yayar. Çocuk büyüdükçe öne dönük koltuğa, ardından yükselticiye geçiliyor. Yükseltici aslında bir koltuk değil: çocuğu yukarı kaldırarak aracın kendi emniyet kemerinin doğru noktalardan, yani omuzdan ve kalçadan geçmesini sağlıyor. Yanlış ölçüdeki bir düzenek, hiç kullanmamak kadar olmasa da riski artırıyor; çocuğunuz iki grup arasındaysa büyük olanı değil, ölçüsüne uyanı tercih edin.
Kendi koltuğunuzu getirecekseniz nelere bakın?
Kendi koltuğunuz çocuğunuza alışık olduğu için iyi bir tercih. Yalnız kiralık araçta iki şeyi baştan sorun: aracın arka koltuğunda koltuğu sabitlemek için ISOFIX bağlantısı var mı, yoksa kemerle mi bağlayacaksınız? İkisi de mümkün, ama montaj biçimi değişiyor. İkinci soru bagaj: gidiş-dönüş bir hafta sonu için valizle birlikte koltuk kutusunu da taşıyacaksanız, bagaj hacmi araç seçiminizi etkiler. Dört valizlik yükleme alanıyla Fiat Doblo bu ihtiyaçta öne çıkan seçeneklerden biri.
Kaç çocukla yola çıkıyorsunuz?
Bir çocuk koltuğu arka koltukta bir kişilik yer kaplar, iki koltuk yan yana konduğunda üçüncü kişinin kemer tokasına ulaşması zorlaşabilir. Üç çocuklu bir ailede beş kişilik bir otomobil kâğıt üzerinde yeterli görünse de uygulamada sıkışık kalır. Bu durumda dokuz kişilik araç daha rahat bir düzen veriyor: koltuklar arasında mesafe kalıyor, bagaj da ayrı duruyor. Filodaki araçların koltuk sayılarını karşılaştırıp kaç kişilik bir düzene ihtiyacınız olduğuna önce karar verin.
Teslim anında beş dakikalık koltuk kontrolü
Aracı teslim alırken koltuğu hemen bağlayın; otoparkta çözülen bir sorun, yolda çözülmeyebilir. Şu dört şeye bakın:
- Koltuk sabit mi: bağladıktan sonra tabanından tutup sağa sola itin, belirgin bir oynama olmamalı.
- Kemer yolu doğru mu: kemer koltuğun üzerindeki işaretli kanallardan geçmeli, koltuğun altından ya da yanından değil.
- Arkaya dönük kullanıyorsanız: koltuğu hava yastığı devrede olan ön koltuğa koymayın, arka koltuğa bağlayın.
- Çocuk yerleştikten sonra: omuz kayışları çocuğun omzunu geçmeden oturmalı, toka göğsünün ortasında kalmalı.
Gaziantep çıkışlı yolculukta mesafeye göre plan
Çocukla yolculukta asıl belirleyici olan kilometre değil, arka koltukta geçen kesintisiz süre. Kendi teslimat kayıtlarımızdaki mesafeler, gidiş-dönüş düşünüldüğünde şöyle bir tablo çıkarıyor.
| Şehir | Tek yön | Gidiş-dönüş | Çocukla plan |
|---|---|---|---|
| Kilis | 63 km | 126 km | Aynı gün rahat |
| Kahramanmaraş | 78 km | 156 km | Aynı gün rahat |
| Adıyaman | 151 km | 302 km | Tek mola yeterli olabilir |
| Şanlıurfa | 155 km | 310 km | Tek mola yeterli olabilir |
| Adana | 206 km | 412 km | En az iki mola planlayın |
| Diyarbakır | 311 km | 622 km | Konaklamalı düşünün |
Molayı çocuğun huzursuzlanmasını bekleyerek değil, önceden planlayarak verin. Durduğunuzda çocuğu koltuktan çıkarıp birkaç dakika yürütmek, aynı süreyi araçta oyalanarak geçirmekten daha işe yarıyor. Duraklar arasında ne kadar yol olduğunu görmek için Gaziantep çevresindeki durakları inceleyebilir, uzun yol öncesi genel hazırlık için yolculuk öncesi hazırlık yazımıza bakabilirsiniz.
Havalimanında teslim alacaksanız
Uçaktan inip aracı havalimanında teslim alıyorsanız koltuk konusunu rezervasyonda kesinleştirmek daha da önemli. Kendi koltuğunuzu uçakla getirdiyseniz kutusundan çıkarıp bağlamak için birkaç dakikaya ihtiyacınız olacak; çocuklu bir aile için bu süreyi karşılama noktasında geçirmek, yolda aramaktan iyidir. Teslim noktası ve süreç bilgisi havalimanı teslimat sayfamızda.
Araç başka bir şehirde teslim edilecekse
Aracı Gaziantep dışındaki bir şehirde teslim alacaksanız, koltuğun da o araçla birlikte gelmesi gerektiğini ayrıca belirtin. Talebi araç tipiyle aynı cümlede söylemek, iki ayrı not olarak bırakmaktan daha güvenli. Şehirlerarası araç teslimi yazımızda bu sürecin nasıl işlediğini anlattık.
Sık yapılan üç hata
Birincisi, kalın montla oturtmak: mont kemerle çocuk arasında boşluk bırakıyor, kaza anında bu boşluk kayış gevşemesine dönüşüyor. Montu çıkarıp kemeri bağladıktan sonra çocuğun üzerine örtmek daha doğru. İkincisi, kısa mesafede koltuğu atlamak; kaza istatistikleri kısa mesafeyi ayırmıyor. Üçüncüsü, koltuğu bir kez bağlayıp bütün tatil boyunca kontrol etmemek. Bagaj boşaltılıp yüklendikçe kemer yolu bozulabiliyor, ara sıra elle kontrol etmek yeterli.
Yola çıkmadan önce kısa liste
Rezervasyonda çocuğun boyu ve kilosuyla birlikte koltuk talebinizi iletin. Teslimde koltuğu bağlayıp oynama testini yapın. Arka koltukta kaç kişi oturacağını, bagajda ne taşıyacağınızı önceden hesaplayın. Mesafeye göre mola noktalarını belirleyin. Aklınıza takılan bir nokta kalırsa bize ulaşın; koltuk konusunu aracı ayırtırken netleştirmek, yolda çözmeye çalışmaktan her zaman kolay.
